Efemerideak

11
Uzt 2023

Euzkadiko Batzar Nagusiaren eraketaren 83. Urteurrena.

Naziek Belgika okupatu ostean, Agirre Lehendakariak izango zuen patuari zalantzak bultzatuta, Londresen erbesteratutako abertzaleek Euzkadiko Batzar Nagusia sortu zuten 1940ko uztailaren 11n.

Informazio gehiago

10
Uzt 2023

Louis Daguerre (1787-1851), argazkigintzaren aurrendaria.

Daguerrek, euskal jatorriko asmatzaileak, gogoratua izan da gerora bere izena daraman argazki-teknika, dagerrotipoa, sortzeagatik.

Informazio gehiago

07
Uzt 2023

1808ko uztailaren 7an, “Baionako Konstituzioa” izenekoa onatu zen eta euskal foruak salbatu ziren

“Baionako Konstituzioa”, “Baionako Ituna” edo “Baionako Estatutua” ere deitutakoa, Jose Bonapartek, Espainiako errege zela, aldarrikatutako eta estatu konstituzional bonapartarraren ereduan oinarritutako Gutuna izan zen. Historialari eta legelari askoren iritziz, Espainiako lehen konstituzio-testua izan zen. 1808ko uztailaren 7an onartu zen.

Informazio gehiago

06
Uzt 2023

Bizenta Mogel: euskaraz argitaratu zuen lehen emakumea.

Gaurkoan, Bizenta Mogel ekarriko dugu gogora, hots, euskaraz idatzi zuen lehen emakume idazlea eta Ipui onak, umeentzat euskaraz idatzitako lehen literatura lanaren egilea, haren jaiotzaren 241. urteurrenean.

Informazio gehiago

05
Uzt 2023

Rafael Pikabea Legia, euskal herritarren eskubideen defendatzaile sutsua

1946ko uztailaren 5ean, Rafael Pikabea Legia, El Pueblo Vasco egunkariaren sortzaile, senatari eta Gorteetarako diputatua, hil zen Parisen.

Informazio gehiago

04
Uzt 2023

“El Correo Vasco”, lehen egunkari abertzale.

Gaurko egunez, 1899ko uztailaren 4an, “El Correo Vasco” egunkariak Bilbon bere lehen alea argitaratu zuen.

Informazio gehiago

03
Uzt 2023

Pedro Inazio Barrutia: euskaraz idatzitako lehen antzezlanaren egilea.

Juan Carlos Guerra historialariak liburutegi pribatu batean aurkitu zuen Barrutiaren “Gabonetako ikuskizuna” maisulana; Resurreccion Maria Azkuek Euskaltzale aldizkarian argitaratu zuen 1897an.

Informazio gehiago

30
Eka 2023

Narciso Irureta, Txileko euskal komunitatearen aldeko ekintzailea.

Gaurko lako egun batean, 1924ko ekainaren 30ean, Narciso Irureta Aburto jaio zen Valdivia hirian (Txile). Irureta Garraio eta Telekomunikazioen ministroa izan zen Eduardo Freiren gobernuan eta diasporako euskaldunen ordezkari behinenetakoa.

Informazio gehiago

29
Eka 2023

Pablo Pedro Astarloa, euskal nortasunaren defendatzailea.

Euskal nortasunaren aldeko ekinbidea ez zen XIX. mendean hasi. XV. mendearen amaieratik edo XVI. mendearen hasieratik, euskal historiografiak argiro erakusten digu euskal sen berezkoa eta bereizia bazegoela hizkuntzaren eta foru-araubidearen inguruan. Pablo Pedro Astarloa dugu euskal nortasunaren defendatzaile horietako bat .

Informazio gehiago